Skip to content

Mε όραμα το Χρυσόμαλλο Δέρας

30/11/2010

O εορτασμός της εκατονταετηρίδας της εμβληματικής για την ανδρική ένδυση Ermenegildo Zegna συμπίπτει με το άνοιγμα της νέας μπουτίκ της εταιρείας στην Αθήνα. Μέσα από τόπια υπερπολυτελούς μάλλινου υφάσματος, νερόμυλους στα ιταλικά βουνά κι ένα αποτυχημένο εργοστάσιο κάπου στα Μεσόγεια -και με βοηθό τον Πάολο Ζένια, πρόεδρο της εταιρείας-, θυμόμαστε την ιστορία της από την αρχή.

Είναι μέσα Οκτωβρίου και, μόλις ο ήλιος δύει στο Μιλάνο, η θερμοκρασία κατρακυλάει στους 7 βαθμούς. Ο Πάολο Ζένια μού μιλάει καλά προστατευμένος από το κοστούμι του, κατασκευασμένο από ύφασμα Trofeo. «Είναι το αγαπημένο μου. Φτιαγμένο από κορυφαίας ποιότητας αυστραλιανό μαλλί μερινός, με ίνες πάχους 17 μικρών. Εχουμε φτιάξει και το Summer Trofeo, όπου αναμειγνύουμε μαλλί προβάτου με μετάξι και μοχέρ, αλλά για το χειμώνα, για μέρες σαν κι αυτήν, το Trofeo είναι εξαιρετικό». Αν για κάποιον τα 17 μικρά, τα 17 εκατομμυριοστά του μέτρου, δηλαδή, σημαίνουν μιαν απειροελάχιστη κλωστή, φανταστείτε την «εξοχότητα» μιας ίνας που είναι πιο λεπτή κι από 13,9 μικρά. Σε τέτοιας ποιότητας μαλλί απονέμεται κάθε χρόνο από την Ermenegildo Zegna το βραβείο Vellus Aureum (Χρυσόμαλλο Δέρας).

Ο ιδρυτής της φίρμας, Ερμενετζίλντο Ζένια

Πριν από 100 χρόνια, σε ένα φτωχό χωριό του ιταλικού Βορρά, στο Τριβέρο, ο γιος του δασκάλου Μικελάντζελο, ο Ερμενετζίλντο, είχε ένα όραμα τόσο τρελό, που δεν είναι απίθανο να περιείχε ακόμη και ύφασμα από δέρας… χρυσόμαλλο. Πίστεψε στις δυνάμεις του και στις δυνάμεις του νερού της περιοχής (που είχε πολύ χαμηλή περιεκτικότητα σε μεταλλικά στοιχεία και άρα ήταν ιδανικό για την ύφανση του μαλλιού) και σε ηλικία μόλις 18 ετών φαντασιώθηκε πως θα κατάφερνε να ξεπεράσει σε ποιότητα υφάσματος ακόμη και τους Βρετανούς. Οι οποίοι, εκτός από τα κορυφαία μηχανήματά τους, διέθεταν και τις καλύτερες πρώτες ύλες: το φίνο μαλλί από τις αποικίες τους στην Ωκεανία και τη Νότια Αφρική. Εναν αιώνα μετά, η κυριαρχία της Ermenegildo Zegna στο ποιοτικό ανδρικό ντύσιμο είναι η καλύτερη ένδειξη πως τελικά το όραμα του ιδρυτή της εταιρείας και παππού του σημερινού προέδρου, του Πάολο, και του σημερινού διευθύνοντος συμβούλου, του Τζίλντο, ήταν πολύ περισσότερο σύνολο μεθοδικών υπολογισμών, ιδιοφυΐας και θέλησης, παρά «τρέλα».

Μικρά, μέτρα, χιλιόμετρα

Και αν η ποιότητα μιας ίνας μαλλιού μετράται με το μικρόν, η κατάκτηση του κόσμου της μόδας από τον οίκο Zegna θα αναζητήσει τη δική του μονάδα μέτρησης στα χιλιόμετρα. Κάπου δυόμισι εκατομμύρια μέτρα υπερπολυτελούς υφάσματος για σακάκια και κοστούμια βγαίνουν κάθε χρόνο από τα εργοστάσια της εταιρείας. Και όμως, σήμερα, μόλις το 5% των εσόδων της επιχείρησης προέρχεται από την παραγωγή υφασμάτων… Ηδη από τη δεύτερη γενιά της οικογένειας, από τους γιους του Ερμενετζίλντο, τους Αλντο και Αντζελο, οι επιχειρήσεις περιείχαν και έτοιμα κοστούμια, αλλά και υπηρεσίες sur mesure (su misura στα Ιταλικά), ενώ η τρίτη γενιά έκανε τη Zegna έναν διεθνή οίκο πολυτελών ειδών, που πλέον κατασκευάζει και σειρές σπορ ενδυμάτων, αρώματα, παπούτσια, δερμάτινα είδη, γυαλιά οράσεως και εσώρουχα.

«Οταν αποφασίσαμε να φτιάχνουμε και σπορ ρούχα, αξεσουάρ, αλλά και παπούτσια, το κάναμε γιατί είδαμε όλο το θέμα από την οπτική γωνία των πελατών μας. Οι οποίοι μας βλέπουν σαν μια εγγύηση ποιότητας και εκλεπτυσμένου στυλ. Ετσι, παρείχαμε ένα είδος νέων υπηρεσιών στους πελάτες μας και, βεβαίως, γίναμε μεγαλύτεροι», μου λέει ο Πάολο Ζένια. Και στην ερώτησή μου αν φοβήθηκαν ποτέ πως το άνοιγμα σε επιχειρήσεις μακρινές από την παραγωγή φίνων υφασμάτων θα τους αποπροσανατόλιζε από τον αρχικό στόχο του παππού Ζένια, μου απαντάει: «Ανέκαθεν θεωρούσαμε τις νέες ευκαιρίες που παρουσιάζονταν μιαν εγγύηση ζωής για το μέλλον της εταιρείας». Επιμένει πως δεν έκαναν κάτι διαφορετικό από αυτό που οραματίστηκε ο παππούς Τζίλντο. «Δεν μπορώ να εξηγήσω εύκολα πώς σκεπτόταν ο παππούς μου. Ηταν, ας πούμε, πολύ μπροστά από την εποχή του. Είχε στο μυαλό του τον κόσμο όταν όλοι οι υπόλοιποι είχαν μόνο το χωριό τους. Ο παππούς πάντοτε έψαχνε να μάθει τι συνέβαινε πέρα από τη γραμμή του ορίζοντα, για να μιλήσω μεταφορικά».

Τhe… Greek Job

Πέρα από τον ορίζοντα ο Ερμενετζίλντο Ζένια έφτασε λίγο πριν από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Το 1938 ξεκίνησε να πουλάει υφάσματα στις ΗΠΑ και μέχρι το τέλος του πολέμου οι εξαγωγές του έφταναν σε περισσότερες από 40 χώρες σε όλο τον κόσμο. Αγόραζε μαλλί κατ’ ευθείαν από την Αυστραλία, ανέπτυσσε όσο περισσότερο μπορούσε το χωριό του και τη γύρω περιοχή, ώστε να δημιουργήσει συνθήκες αφοσίωσης και αγάπης για την εταιρεία σε όσους εργάζονταν γι’ αυτόν, προετοίμαζε τους γιους του να αναλάβουν την επιχείρηση και να προχωρήσουν ακόμη πιο μακριά το όραμά του.

Ο Αλντο και ο Αντζελο άνοιξαν εργοστάσια και σε ξένες χώρες, προκειμένου να ικανοποιήσουν τη ζήτηση για τα νέα προϊόντα που εισήγαν. Ενα από αυτά τα εργοστάσια άνοιξε στα μέσα της δεκαετίας του ’70 στα Μεσόγεια. Εκλεισε δύο χρόνια μετά. «Ηταν μια εμπειρία… Στην Ελλάδα αντιμετωπίσαμε δύο προβλήματα: κατ’ αρχάς, ότι η ελληνική αγορά ήταν πολύ μικρή και δεν μπορούσε να απορροφήσει παρά ένα ελάχιστο μέρος όσων παράγονταν στο εργοστάσιό της και το δεύτερο, και σημαντικότερο, ότι οι εργαζόμενοι δούλευαν σε εμάς το χειμώνα, αλλά την άνοιξη έφευγαν για να εργαστούν στα χωράφια τους», θυμάται ο Πάολο. Ο Παναγιώτης Στουρνάρας, ο έμπορος υφασμάτων στο νούμερο 45 της οδού Αιόλου, που φέρνει σε αποκλειστικότητα στην Ελλάδα τα τόπια της Zegna, προσθέτει μία ακόμη παράμετρο: «Τότε δεν υπήρχαν σχολές ραπτικής στην Ελλάδα. Πολύς κόσμος, που ήθελε να μάθει τη δουλειά, πήγαινε στο εργοστάσιο στα Μεσόγεια, όπου γινόταν άψογη δουλειά, και έφευγε μετά για να ανοίξει δική του επιχείρηση…».

Ο κ. Στουρνάρας είχε αναπτύξει από εκείνη, περίπου, την περίοδο σχέση με την Ermenegildo Zegna, αλλά στη συνείδηση του ελληνικού κοινού τα ιταλικά υφάσματα ήταν ακόμη υποδεέστερα των αγγλικών. Οταν, μιάμιση δεκαετία αργότερα, η ζυγαριά είχε πια γείρει, και στην Ελλάδα, οριστικά υπέρ των δημιουργιών της Zegna και της Loro Piana και οι παραγγελίες όλο και μεγάλωναν, ήταν οι ίδιοι οι Ζένια που του ζήτησαν να γίνει ο αποκλειστικός παροχέας των υφασμάτων τους στους Ελληνες ράφτες. Kαι στη συγκεκριμένη περίπτωση δεν μιλάμε για αντιπροσωπεία, όπως συμβαίνει με τα έτοιμα ενδύματα που πλέον εισάγει στην Ελλάδα η Elmec Sport του ομίλου Folli Follie, αλλά για μια εμπορική συμφωνία που βασιζόταν στο ότι η φίρμα δεν ήθελε το προϊόν της να ευτελίζεται με το να πωλείται σε δεκάδες σημεία – αναπόφευκτα με εκπτώσεις και προσφορές από τον κάθε έμπορο.

Το κατάστημα της Ermenegildo Zegna στην Αθήνα

Η εταιρεία, βέβαια, πλέον διαθέτει 550 σημεία πώλησης σε 86 χώρες, εκ των οποίων 300 μπουτίκ, μεταξύ τους και το κατάστημα στο νούμερο 24 της οδού Βουκουρεστίου. Η πρώτη μπουτίκ άνοιξε το 1980 στο Παρίσι. Η Ermenegildo Zegna εγκαταστάθηκε από νωρίς και για τα καλά στις ανερχόμενες σήμερα αγορές της Νότιας Αμερικής και της Ασίας -ακολουθώντας πάντα το «παγκόσμιο» όραμα του παππού Τζίλντο, που, όπως γράφαμε και πιο πάνω, είχε φτάσει στις ΗΠΑ ήδη από το ’35. Με την αλλαγή του αιώνα, ήταν η πρώτη εταιρεία ανδρικών ενδυμάτων που μπήκε δυναμικά στην πιο ανερχόμενη από όλες, την Κίνα. Η οποία σήμερα είναι η ταχύτερα αναπτυσσόμενη αγορά για την Ermenegildo Zegna. Και ήταν το δεκανίκι της στη δύσκολη δεκαετία που αντιμετώπισαν όλες οι πολυτελείς φίρμες μετά το ξέσπασμα της οικονομικής κρίσης. «Πέρυσι είχαμε μια μείωση κερδών 8%, όταν οι υπόλοιπες μεγάλες εταιρείες του κλάδου της μόδας έχαναν από 15% έως 18%. Αυτό συνέβη γιατί ναι μεν πέσαμε στην Ευρώπη και στις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά στην Ασία, τη Μέση Ανατολή και τη Νότια Αμερική είχαμε τεράστια άνοδο. Η στρατηγική μας για να αντιμετωπίσουμε την κρίση ήταν οι αλλαγές. Κόβαμε έξοδα από τη μία πλευρά και κάναμε επενδύσεις στην άλλη», μου εξηγεί ο Πάολο Ζένια.

Το Lanificio Zegna στο Τριβέρο

Ο Νερόμυλος του Ζένια

Σήμερα, η εταιρεία απασχολεί περίπου 7.000 υπαλλήλους, εκ των οποίων οι 450 εργάζονται ακόμη στο χωριό απ’ όπου ξεκίνησαν όλα. Γιατί, μπορεί σήμερα η παραγωγή υφάσματος να μην αποτελεί από μόνη της ένα σημαντικό έσοδο για τον διευρυμένο σε τόσες αγορές οίκο Zegna, ωστόσο χωρίς αυτή δεν θα μπορούσαν να κατασκευαστούν τα τόσο φίνα ενδύματα, που οδηγούν το άρμα της επιτυχίας. Ετσι, ρίχνοντας απλώς μια ματιά σε μερικές από τις καινοτομίες που βγήκαν απ’ το «Lanificio Zegna», το «Νερόμυλο του Ζένια», είναι σαν να ανακεφαλαιώνουμε με λίγες λέξεις την ιστορία ενός ολόκληρου αιώνα:

To Centoventimila ήταν ένα επαναστατικό ύφασμα για το 1961, αφού με ένα κιλό μαλλιού η Zegna κατόρθωσε να φτιάχνει 120 μέτρα νήματος, ένα νούμερο που πολλές εταιρείες ακόμη και σήμερα δεν μπορούν να πετύχουν. Από το 1964 τα υφάσματά της είχαν φτάσει να πλέκονται από ίνες των 17 μικρών. Μία τρίχα της ανθρώπινης κεφαλής έχει διάμετρο 50 έως 60 μικρά… Το High Performance του 1985 ήταν ένα μάλλινο ύφασμα που δεν τσάκιζε, παρότι ήταν πανάλαφρο. Με βάρος κάπου 250 γρ. ανά μέτρο, έγινε συνώνυμο του ποιοτικού καλοκαιρινού κοστουμιού. Το Cashco του 1996 ήταν ένα ελαφρό βελούδο, μια μείξη βαμβακιού και κασμίρ, δύο πρώτων υλών για δύο εντελώς διαφορετικές εποχές, δηλαδή, που στην ουσία υπήρξε το πρώτο ύφασμα «all seasons». Δύο χρόνια μετά, το Traveller, από ύφασμα worsted (στριμμένο μαλλί), ήταν ό,τι πιο ανθεκτικό βγήκε στην αγορά. Το 2005 θα γίνει ακόμη πιο ανθεκτικό, αυτήν τη φορά και στα υγρά, αφού η τεχνολογία Micronsphere, όπου η νανοτεχνολογία θα συναντήσει τα μυστικά της φύσης και συγκεκριμένα του λωτού, θα το κάνει αδιάβροχο. Πέρυσι, το Cool Effect θα καταφέρει να φτάσει σε σημείο αντανάκλασης του 80% των ακτίνων του ηλίου, όταν ένα συνηθισμένο σκούρο ύφασμα αντανακλά μόλις το 20%…

Ναι, το κοστούμι από χρυσόμαλλο δέρας μπορεί να φαντάζει ακόμη πολύ μακρινό. Πίσω από τον ορίζοντα, και μετά, πίσω από τον επόμενο ορίζοντα και πιο πίσω κι απ’ αυτόν ακόμη. Αλλά, όπως μου λέει ο Πάολο Ζένια, ήδη τα δικά του παιδιά και τα παιδιά των αδελφών και των ξαδελφών του προετοιμάζονται να αναλάβουν τα ηνία της εταιρείας, όταν η τρίτη γενιά αποχωρήσει. Και με την έως τώρα παράδοση στις καινοτομίες και στην τόλμη για την υλοποίηση ακόμη και των πιο απρόβλεπτων ιδεών, ποιος μπορεί να βάλει στοίχημα ότι η Ermenegildo Zegna δεν θα φτάσει κάποτε ακόμη και στο μυθικό;

Το λεύκωμα για τα 100 χρόνια

Επιμελημένο από τον οίκο Skira, εκ των επιφανέστερων εκδοτών βιβλίων και καταλόγων τέχνης στον κόσμο, το «Ermenegildo Zegna – Ακατάλυτο πάθος για υφάσματα, καινοτομία, ποιότητα και στυλ» είναι το απόλυτο λεύκωμα για την εκατονταετηρίδα της ιταλικής φίρμας. Δεν είναι μόνο οι εικόνες που περιέχει -μερικές από τις οποίες μπορείτε να απολαύσετε στο δικό μας εξασέλιδο αφιέρωμα-, αλλά είναι προπάντων τα κείμενα, που αναμετρώνται με το μύθο της εταιρείας. Την εισαγωγή έχει γράψει ο Τζέιμς Χίλμαν, ιδρυτής της Αρχέτυπης Ψυχολογίας. Την ιστορία επιμελείται ο οικονομικός συντάκτης Μαριάνο Μαουτζέρι, ο αρθρογράφος του περιοδικού New York Ντ. Τ. Μαξ ασχολείται με την περιγραφή της δεξιοτεχνίας των ανθρώπων που εργάζονται για τον οίκο Zegna, η περίφημη Σούζι Μένκες, fashion editor της International Herald Tribune και αρθρογράφος κάθε Κυριακή στην «Καθημερινή», γράφει για τη συμβολή της Zegna στο ανδρικό στυλ, ενώ για την ευαισθησία της εταιρείας απέναντι στο περιβάλλον γράφει ο καλλιτέχνης Μικελάντζελο Πιστολέτο, ο κορυφαίος ίσως σήμερα εκπρόσωπος της Arte Povera.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ: | Συνέντευξη του Πάολο Ζένια |

(Δημοσιεύθηκε πρώτη φορά στο περιοδικό GK, τον Νοέμβριο του 2010)
No comments yet

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

w

Connecting to %s

%d bloggers like this: